Bạn đã thử công cụ nén ảnh online miễn phí nào trước khi tải ảnh lên website chưa? Đó là câu bên mình luôn hỏi trước, mỗi khi khách gọi than website chậm.
Một buổi chiều, có khách hàng gọi tới, giọng khá sốt ruột. Website bán hàng của họ vừa lên, ảnh sản phẩm đẹp lung linh. Nhưng khách ghé vào lại thoát ra chỉ sau vài giây.
Bên mình kiểm tra thử thì thấy ngay vấn đề. Mỗi tấm ảnh sản phẩm nặng hơn 4MB, chụp thẳng từ điện thoại rồi tải lên không qua xử lý gì cả. Trang chủ có 12 ảnh như vậy. Tổng dung lượng tải về gần 50MB, trong khi một trang web bình thường chỉ nên nặng vài MB.
Đó là câu chuyện quen thuộc với rất nhiều doanh nghiệp nhỏ tự làm website hoặc thuê ngoài giá rẻ. Bài này bên mình viết để chia sẻ đúng những gì đội ngũ đã thử qua, không phải liệt kê lý thuyết suông.
Hình Ảnh Nặng Khiến Website Doanh Nghiệp Nhỏ Tải Chậm Nhưng Nhiều Nơi Chưa Biết Công Cụ Nén Ảnh Online Miễn Phí Nào Đáng Dùng
Phần này bên mình muốn giải thích kỹ. Đây là gốc rễ của phần lớn các ca website chậm mà đội ngũ từng xử lý. Hiểu đúng nguyên nhân thì mới chọn đúng cách sửa.
Ảnh Nặng Ăn Vào Tốc Độ Ra Sao
Mỗi lần khách mở website, trình duyệt phải tải toàn bộ dữ liệu trên trang về máy. Dữ liệu đó gồm chữ, mã lập trình và hình ảnh. Nói dễ hiểu là: ảnh càng nặng, gói dữ liệu càng to, máy khách phải chờ càng lâu mới hiện xong trang.
Ảnh chụp thẳng từ điện thoại đời mới thường nặng 3-8MB một tấm. Một trang có 10-15 ảnh như vậy dễ dàng cán mốc 40-50MB. Trong khi đó, một trang web được tối ưu tốt chỉ nên nặng dưới 2-3MB cho toàn bộ nội dung.
Google có bộ tiêu chí gọi là Core Web Vitals, nói nôm na là thước đo tốc độ và trải nghiệm tải trang. Ảnh nặng là nguyên nhân phổ biến nhất khiến điểm số này tụt. Điểm tụt thì trang web dễ bị xếp hạng thấp hơn trên kết quả tìm kiếm, kéo theo ít khách ghé hơn.
Bên mình đã viết riêng một bài phân tích vì sao website tải chậm mà nhiều chủ doanh nghiệp không để ý. Bạn có thể đọc thêm để hiểu toàn cảnh, ngoài chuyện ảnh nặng còn vài nguyên nhân khác nữa.
Vì Sao Nhiều Doanh Nghiệp Nhỏ Bỏ Qua Bước Nén Ảnh
Không phải ai làm website cũng biết bước này. Nhiều đơn vị thiết kế giá rẻ chỉ quan tâm giao diện đẹp. Khâu tối ưu ảnh trước khi bàn giao thường bị bỏ qua.
Chủ doanh nghiệp nhỏ tự đăng ảnh sản phẩm cũng ít khi biết có bước nén ảnh này. Phần mềm chỉnh sửa ảnh chuyên nghiệp như Photoshop lại có vẻ phức tạp và tốn phí, nên nhiều người ngại đụng tới.
Hệ quả là website chạy chậm âm thầm suốt nhiều tháng. Khách vào xem sản phẩm nhưng chưa kịp thấy ảnh đã thoát ra. Tỷ lệ thoát trang cao, đơn hàng ít đi, mà chủ doanh nghiệp nhiều khi không biết lý do nằm ở đâu.
Một sai lầm khác bên mình hay gặp: có người đã nén ảnh xong, nhưng vẫn để website hiển thị ở kích thước gốc rất lớn. Sau đó mới thu nhỏ lại bằng CSS. Tức là ảnh vẫn nặng y như cũ, chỉ nhìn nhỏ lại trên màn hình thôi. Nén ảnh đúng cách phải đi kèm việc chỉnh đúng kích thước hiển thị cần dùng.
Cái Lợi Thấy Rõ Khi Nén Ảnh Bằng Công Cụ Miễn Phí Trên Trình Duyệt
Tin vui là xử lý chuyện này không khó và không tốn tiền. Đây là lý do bên mình luôn khuyên khách thử bước này trước, trước khi nghĩ đến việc nâng cấp hosting hay đổi giao diện.
- Không cần cài phần mềm, không cần biết thiết kế đồ họa. Mở trình duyệt, kéo ảnh vào, tải file đã nén về là xong.
- Dung lượng ảnh thường giảm 60-80% mà mắt thường khó nhận ra khác biệt. Các công cụ này dùng thuật toán nén khôn. Giữ lại chi tiết quan trọng, bỏ bớt phần dữ liệu mắt người ít để ý.
- Không tốn một đồng nào, phù hợp với doanh nghiệp mới mở hoặc ngân sách marketing còn eo hẹp.
- Xử lý nhanh, một lúc nén được nhiều ảnh cùng lúc thay vì chỉnh tay từng tấm trong phần mềm nặng nề.
Bên mình từng thử nén lại đúng bộ ảnh sản phẩm 50MB nói ở trên. Sau khi qua công cụ nén ảnh, tổng dung lượng còn lại chưa tới 10MB. Trang tải nhanh hẳn, khách ở lại xem sản phẩm lâu hơn hẳn so với trước.
Tốc độ tải nhanh chỉ là một phần của câu chuyện bán hàng online. Ảnh nhẹ mà bố cục trang, luồng đặt hàng còn rối thì khách vẫn có thể rời đi. Doanh nghiệp cần làm lại toàn bộ trang từ đầu thì có thể cân nhắc gói thiết kế website bán hàng bên mình đang làm. Gói này tính tốc độ ngay từ khâu dựng giao diện. Vậy sẽ đỡ phải sửa vá nhiều lần về sau.
Một mẹo nhỏ đội ngũ hay áp dụng cho khách dùng WordPress: cài thêm plugin tự động nén ảnh mỗi khi đăng bài. Vậy sẽ đỡ phải nhớ nén tay từng tấm, nhất là khi shop có người đăng bài không rành kỹ thuật.
Chọn Công Cụ Nén Ảnh Sao Cho Đúng Nhu Cầu, Không Phải Cứ Miễn Phí Là Chọn
Miễn phí không có nghĩa là công cụ nào cũng như nhau. Trước khi chọn, bên mình thường nhìn vào vài điểm sau đây.
Chất Lượng Ảnh Sau Khi Nén
Nén ảnh có hai kiểu chính. Kiểu không mất dữ liệu, gọi là lossless, và kiểu có mất dữ liệu, gọi là lossy. Nói dễ hiểu là: lossless giữ nguyên chất lượng, nhưng giảm dung lượng ít hơn. Lossy giảm dung lượng mạnh tay hơn, nhưng có thể làm ảnh hơi mờ nếu nén quá tay.
Công cụ tốt sẽ cho xem trước ảnh sau khi nén, ngay trên màn hình. Nhìn bằng mắt rồi mới quyết định giữ hay chỉnh lại mức nén, đừng tin hoàn toàn vào con số phần trăm giảm dung lượng.
Giới Hạn Miễn Phí Cần Để Ý
Hầu hết công cụ miễn phí đều có giới hạn, chỉ khác nhau ở cách giới hạn. Có nơi giới hạn số ảnh nén mỗi lần. Có nơi giới hạn theo dung lượng file gốc. Có nơi lại giới hạn theo lượt dùng trong tháng.
Biết trước giới hạn này, doanh nghiệp chọn được công cụ phù hợp với khối lượng ảnh cần xử lý. Vậy sẽ đỡ mất công đổi công cụ giữa chừng, nhất là khi đang nén dở một loạt ảnh sản phẩm mới.
| Công cụ | Cách hoạt động | Giới hạn miễn phí đáng chú ý |
|---|---|---|
| TinyPNG | Tải ảnh lên web, nén tự động cho ảnh định dạng PNG và JPG | Nén tối đa 20 ảnh mỗi lượt, mỗi ảnh không quá 5MB |
| Squoosh | Chạy ngay trong trình duyệt bằng công nghệ web hiện đại, ảnh không rời khỏi máy nên khá riêng tư | Xử lý từng ảnh một, hợp với lúc cần chỉnh tay chi tiết từng tấm |
| ShortPixel | Có bản web và plugin riêng cho WordPress | Khoảng 100 lượt nén miễn phí mỗi tháng, hết thì chờ tháng sau |
Với website chỉ vài chục sản phẩm, một công cụ miễn phí như trên là đủ dùng lâu dài. Sai lầm bên mình hay thấy là chọn công cụ nén quá tay để dung lượng xuống thật thấp. Ảnh sản phẩm bị mờ, mất chi tiết đường may, chất liệu. Với ảnh bán hàng, mất chi tiết là mất luôn niềm tin của khách.
Còn một điểm ít người để ý: ảnh chưa công khai, ví dụ mẫu thiết kế sắp ra mắt. Với loại ảnh này, nên ưu tiên công cụ xử lý ngay trên trình duyệt như Squoosh. Đừng dùng công cụ phải tải ảnh lên máy chủ của bên thứ ba. Riêng tư hơn, đỡ lo rò rỉ trước ngày ra mắt.
Nếu doanh nghiệp đang tăng trưởng nhanh, ảnh đăng mỗi tuần một nhiều, bên mình khuyên nên nhìn xa hơn. Lúc đó nén ảnh thủ công từng tấm sẽ không còn đủ sức theo kịp. Có thể tham khảo thêm bài toán tốc độ web khi doanh nghiệp bắt đầu mở rộng quy mô.
Chọn Đúng Công Cụ, Website Nhẹ Đi Thấy Rõ
Câu chuyện của khách hàng bên mình kể ở đầu bài kết thúc khá đơn giản. Họ nén lại toàn bộ ảnh sản phẩm bằng một công cụ miễn phí, mất khoảng nửa buổi chiều. Trang tải nhanh hơn rõ rệt ngay hôm sau, không cần đổi hosting, không cần thuê ai sửa code.
Nếu website của bạn cũng đang chậm vì ảnh nặng, hãy bắt đầu từ bước nhỏ này. Đừng vội nghĩ đến những khoản đầu tư lớn hơn. Việc chăm ảnh, chăm tốc độ chỉ thực sự có ý nghĩa khi nền tảng website vững chắc từ đầu. Đó cũng là lý do bên mình luôn nhấn mạnh vì sao doanh nghiệp nhỏ nên đầu tư một website được thiết kế riêng. Đừng chỉ dùng mẫu có sẵn rồi chắp vá dần theo thời gian.